WEBINAR: Czy to koniec elastycznych premii? 24 listopada, 10:00

Jak przekonać zarząd do projektu wartościowania stanowisk?

Wiesz już, że Twojej firmie przyda się projekt wartościowania stanowisk, choćby ze względu na dyrektywę (UE) 2023/970 o jawności wynagrodzeń. Decyzję podejmuje jednak zarząd.

„Co, jeśli wyjdzie, że trzeba dopłacić?” To pytanie pada na posiedzeniu zarządu zwykle zaraz po rozmowie o cenie projektu, a przed projektem nikt nie zna na nie odpowiedzi. Prezes ma na myśli pensje, które po projekcie znajdą się poniżej widełek nowej siatki płac.

Z badania przeprowadzonego w 2026 roku wiemy, że przy jawności wynagrodzeń członkowie zarządów i właściciele średnich oraz dużych firm najczęściej obawiają się konfliktów w zespole (65%), zmiany systemu płac (58%) i odejść cenionych pracowników (48%). Konieczność podniesienia pensji wskazało 39% z nich, a koszty dostosowania, na przykład obsługi prawnej i doradztwa, tylko 22%. Z naszej praktyki projektowej wynika jednak, że zgodę na projekt najczęściej blokuje właśnie obawa o dopłatę. Tę obawę łagodzi rozdzielenie decyzji: zarząd zobaczy, co zatwierdza dziś, a o czym zdecyduje po projekcie, gdy pozna kwoty.

TL;DR
  • Zarząd Twojej firmy rzadziej odkłada decyzję z powodu ceny projektu, a częściej z obawy przed dopłatami do pensji.
  • Zgoda na projekt oraz plan wyrównań płac to dwie osobne decyzje: pierwszą zarząd podejmuje dziś, drugą po wartościowaniu stanowisk, gdy zna już kwoty.
  • Wyrównania do nowej siatki płac rozkładamy zwykle na 12 do 18 miesięcy, bez obniżania niczyjej pensji. Nieuzasadnione różnice płac między osobami wykonującymi pracę o jednakowej wartości koryguje się jednak od razu, poza planem wyrównań.
  • Na rozmowę z zarządem warto mieć cztery argumenty: rosnące koszty pracy, wynik oparty na procedurze z udziałem zarządu i pracowników, jedną regułę podwyżek oraz dokumentację, która pozwoli uzasadnić różnice płac wynikające z wartości stanowisk, gdy pracownik zarzuci firmie nierówne traktowanie.
  • Właściciel firmy zwykle chce przed decyzją poznać konsultanta z firmy, która poprowadzi projekt. W sektorze publicznym zarząd porówna zwykle trzy oferty i zapyta o referencje, a na rozmowę z nim warto mieć wstępny plan uzgodnień ze związkami zawodowymi.

Jakie pytania usłyszysz od zarządu przed projektem wartościowania stanowisk?

Usłyszysz zwykle trzy pytania:

  1. Ile dopłacimy do pensji? Zarząd ma się zgodzić na projekt, po którym fundusz płac może wzrosnąć o nieznaną jeszcze kwotę. Dlatego pyta o to na różne sposoby: ile osób zarabia dziś poniżej nowych widełek, czy komuś trzeba będzie obniżyć pensję i co, jeśli wynik przekroczy budżet.
  2. Czy wynik nie trafi do szuflady? To pytanie rzadko pada na głos (choć zapewne i Ty je sobie zadajesz). Szczególną wagę ma ono w sektorze publicznym, gdzie skład zarządu często zależy od układu politycznego i nierzadko się zmienia. Kategorie zaszeregowania i siatka płac zaczynają obowiązywać dopiero po decyzji o wdrożeniu. Warto, żeby zarząd już przy zgodzie na projekt określił, co rozstrzygnie po jego zakończeniu i w jakim terminie (nowy skład może te ustalenia zmienić).
  3. Czy jawne różnice płac nie wywołają konfliktów? Spory biorą się zwykle z różnic, których nikt nie umie wyjaśnić. Wartościowanie stanowisk daje Ci kryteria, na których oprzesz takie wyjaśnienie.

Jak odpowiedzieć zarządowi na pytanie o koszt wyrównań do nowej siatki płac?

Zgodę zarządu na projekt możesz rozdzielić na dwie decyzje. Nie prosisz wtedy o nią razem z nieznanym kosztem wyrównań, czyli dopłat do pensji poniżej widełek.

  1. Zgoda na projekt, dziś. Zarząd zgadza się na to, co da się ustalić od razu: koszt projektu, harmonogram i czas, który ludzie w organizacji poświęcą projektowi. Koszt wyrównań wyjdzie dopiero po wartościowaniu stanowisk, gdy będzie widać, które pensje mieszczą się w widełkach nowej siatki płac, a które leżą poniżej albo powyżej nich. Kwoty widełek zatwierdza przy tym zarząd, co daje mu wpływ także na ten koszt. Przed projektem koszt wyrównań da się tylko zgadywać, a zarząd i tak mógłby rozliczyć Cię z takiej kwoty jak z wyliczonej.
  2. Plan wyrównań, po wartościowaniu stanowisk. Wyrównania rozkłada się w nim zwykle na 12 do 18 miesięcy, dzięki czemu koszt dzieli się między kolejne roczne budżety wynagrodzeń. W planie wyrównań nikt nie obniża pensji: wynagrodzenie powyżej widełek firma zamraża, dopóki kolejne korekty siatki płac nie podniosą widełek do jego poziomu. Obniżka wymagałaby wypowiedzenia zmieniającego (art. 42 Kodeksu pracy) albo porozumienia z pracownikiem, a dla zarządu zamrożenie jest prostszą drogą. Zamrożenie stosuje się jednakowo wobec wszystkich osób w tej samej sytuacji.

Osobno trzeba potraktować jedną sytuację, o której warto powiedzieć zarządowi od początku. Dwie osoby wykonujące pracę o jednakowej wartości mogą się obie mieścić w widełkach, a mimo to zarabiać różnie. Różnica, której organizacja nie umie obiektywnie uzasadnić, może świadczyć o nierównym traktowaniu. Taką różnicę koryguje się od razu, poza planem wyrównań: przepisy o jednakowym wynagrodzeniu nie przewidują tu okresu przejściowego.

Na rozmowę możesz przygotować takie zestawienie:

Co pokazujesz zarządowi Kiedy znasz kwotę Skąd ją bierzesz
Koszt projektu przed startem z oferty wykonawcy albo z planu prac zespołu HR
Koszt czasu pracy zespołu wartościującego przed startem z harmonogramu spotkań
Koszt wyrównań do nowej siatki płac po wartościowaniu stanowisk z zestawienia pensji z widełkami
Korekty różnic bez obiektywnego uzasadnienia po wartościowaniu stanowisk z analizy płac na stanowiskach o jednakowej wartości
Coroczne korekty siatki płac przy każdym budżecie wynagrodzeń ze zmian płacy minimalnej i płac rynkowych

Jeśli zarząd Twojej firmy przekłada decyzję, dopóki nie pozna skutku płacowego projektu, możemy pomóc w opracowaniu zestawienia kosztów z terminami.

Jakie argumenty przekonają zarząd do wartościowania stanowisk?

W projektach, które prowadzimy, sama dyrektywa 2023/970 rzadko przesądza o decyzji zarządu. Częściej robi to jeden z czterech argumentów.

  1. Koszty pracy i tak rosną. Od 1 stycznia 2027 roku płaca minimalna wyniesie 4950 zł brutto miesięcznie (Dz. U. z 2026 r. poz. 1213), a listopadowa projekcja NBP zakłada wzrost przeciętnych wynagrodzeń w 2027 roku o 6,3%. Podwyżki przyjdą więc nawet bez projektu, a siatka płac pozwoli zarządowi rozdzielić ich budżet według wartości stanowisk.
  2. Wynik oparty na wspólnej procedurze. Zarząd łatwiej przyjmie wynik, za którym stoi procedura, którą da się wyjaśnić pracownikom. Opiera się ona na kryteriach z opisanymi poziomami, a stosuje ją zespół wartościujący, w którym zasiadają przedstawiciele obszarów firmy, przedstawiciel zarządu i przedstawiciele pracowników. W projektach wartościowania stanowisk dla naszych klientów przedstawiciele pracowników uczestniczą zazwyczaj we wszystkich spotkaniach zespołu wartościującego, a zarząd typuje do niego własnego przedstawiciela.
  3. Jedna reguła zamiast negocjacji. Mając siatkę płac, rozpatrujesz prośby o podwyżki według jednej reguły, wspólnej dla wszystkich pracowników. Zarząd łatwiej przewidzi też koszty płac w kolejnym budżecie.
  4. Dokumentacja na wypadek sporu o nierówne wynagrodzenie. Roszczenia pracowników to ryzyko niezależne od sankcji, które przewidzą przepisy o jawności wynagrodzeń. Od 5 listopada 2026 roku obowiązuje nowelizacja Kodeksu pracy (Dz. U. z 2026 r. poz. 1046). Według niej pracownik, wobec którego naruszono zasadę równego traktowania, może dochodzić odszkodowania, zadośćuczynienia albo obu tych świadczeń. Zadośćuczynienie wynosi co najmniej jedno miesięczne minimalne wynagrodzenie, a przy wielokrotnym naruszeniu co najmniej jego trzykrotność. Przepis nie wyznacza górnej granicy. W sporze to pracodawca wykazuje, że różnica płac miała obiektywne uzasadnienie. Zestawienie samych płac pokaże różnice, a dokumentacja wartościowania stanowisk pozwoli uzasadnić te z nich, które wynikają z wartości stanowisk.

Najważniejsze z tych argumentów zebraliśmy w dwustronicowym podsumowaniu dla zarządu (PDF), które możesz pobrać i wysłać prezesowi. Zarząd sprawdzi w nim jeszcze przed spotkaniem, po co jest projekt i co firma dostanie po jego zakończeniu, dzięki czemu przyjdzie na rozmowę gotowy do decyzji.

Jak przedstawić projekt wartościowania stanowisk właścicielowi firmy, a jak zarządowi w sektorze publicznym?

  • Jeśli decyduje właściciel firmy: zanim zgodzi się na wydatek, zwykle chce osobiście poznać konsultanta z firmy, która poprowadzi wartościowanie stanowisk. Dlatego warto zaprosić go na spotkanie z właścicielem jeszcze przed decyzją. Właściciel dowie się na nim, co będzie efektem wartościowania i jakie decyzje będą potrzebne w trakcie projektu. Kosztu wyrównań nie poda mu jednak nawet konsultant.
  • Jeśli pracujesz w sektorze publicznym: przed zakupem porównuje się zwykle trzy oferty, a zarząd pyta o referencje z tej samej branży. Liczy się też z tym, że nową siatkę płac trzeba będzie uzgodnić ze związkami zawodowymi, dlatego na rozmowę z zarządem warto mieć wstępny plan takich uzgodnień, choć nie przesądzi on o stanowisku związków.

Niezależnie od tego, kto decyduje, nowa siatka płac trafia zwykle do regulaminu wynagradzania. Jeśli w Twojej firmie działa zakładowa organizacja związkowa, regulamin wymaga uzgodnienia z nią (art. 77² § 4 Kodeksu pracy), co warto uwzględnić w harmonogramie.

O czym warto uprzedzić zarząd przed projektem wartościowania stanowisk?

W wartościowaniu stanowisk zespół wartościujący ustala wagę każdego stanowiska i na tej podstawie układa kategorie zaszeregowania. O tym, ile firma zapłaci w każdej kategorii, nadal decyduje zarząd.

Warto również wiedzieć, że projekt nie sprawi, że każdy pracownik uzna nową siatkę płac za sprawiedliwą. W eksperymencie ankietowym Polskiego Instytutu Ekonomicznego z 2026 roku informacja o pensji niższej niż u współpracowników obniżała deklarowane zadowolenie i zwiększała deklarowaną chęć negocjacji albo zmiany pracy. Kryteria z wartościowania stanowisk pozwolą wyjaśnić taką różnicę, ale pracownik nadal będzie ją odczuwał.

Najczęstsze pytania

Czy po wartościowaniu stanowisk trzeba podnieść pensje wszystkim pracownikom?

Nie, wyrównania do nowej siatki płac dotyczą osób, których wynagrodzenie leży poniżej widełek. Osobno organizacja koryguje nieuzasadnione różnice płac na stanowiskach o jednakowej wartości. Pensje powyżej widełek zostają bez zmian.

Ile trwa projekt wartościowania stanowisk?

Projekt wartościowania stanowisk trwa zwykle od jednego do czterech miesięcy. Czas zależy przede wszystkim od liczby stanowisk oraz od tego, czy organizacja ma aktualne opisy stanowisk.

Kto po stronie firmy uczestniczy w projekcie wartościowania stanowisk?

Stały skład zespołu wartościującego tworzą przedstawiciele obszarów firmy, przedstawiciel zarządu i przedstawiciele pracowników. Na poszczególne spotkania dochodzą kierownicy działów, których stanowiska zespół wtedy ocenia. Wszyscy przechodzą szkolenie z metodyki, zanim zespół zacznie pracę.

Czy wartościowanie stanowisk musi przeprowadzić firma zewnętrzna?

Nie, Kodeks pracy nie wymaga udziału firmy zewnętrznej. Wartościowanie stanowisk może poprowadzić Twój zespół HR, o ile stosuje obiektywne kryteria i dokumentuje proces.

Z czym przyjść na pierwsze spotkanie z zarządem o projekcie wartościowania stanowisk?

Kwoty wyrównań do nowej siatki płac nie musisz jeszcze znać. Wystarczą cztery dokumenty:

  1. Dwustronicowe podsumowanie projektu dla zarządu. Zbiera w jednym miejscu, po co jest projekt, ile trwa, co firma dostaje po jego zakończeniu i czym grozi zostawienie płac bez zmian. Pobierz je w formacie PDF i prześlij przed spotkaniem.
  2. Koszt projektu i harmonogram. Przy wykonawcy zewnętrznym bierzesz je z oferty, a przy projekcie prowadzonym przez Twój zespół HR z własnego planu prac. Odpowiadają na pytanie, na co zarząd zgadza się dziś.
  3. Zestawienie kosztów z terminami. Pokazuje, kiedy zarząd pozna poszczególne kwoty, w tym koszt wyrównań.
  4. Propozycja składu zespołu wartościującego i liczby spotkań. Pokazuje zarządowi, ile czasu pracy projekt zajmie członkom zespołu. W jednym z ponad 100 projektów wartościowania stanowisk, które prowadziliśmy, zespół ocenił 120 stanowisk w 7 spotkaniach online.

Z tymi dokumentami zgoda na projekt przestaje być skokiem w nieznane: zarząd podejmuje dwie decyzje i przy każdej zna liczby.

Podsumowanie dla zarządu do pobrania

Na dwóch stronach A4 zarząd znajdzie korzyści dla firmy, ryzyka, przebieg projektu oraz decyzje, o które go prosisz.

Podaj imię.
Podaj poprawny adres e-mail.
Zaznacz zgodę, żebyśmy mogli wysłać materiał.

Umów się na darmową konsultację

Kontakt


Qmatch HR

Napisz do nas - odezwiemy się jeszcze tego samego dnia!

Działamy na terenie całej Polski 

Przewijanie do góry